Niemowlę

Rumianek czy koperek dla noworodka – co wybrać na kolki?

Napisał(a) 3 min czytania
Szklana butelka z herbatką ziołową, rumiankiem i koperkiem na miękkim kocyku w przytulnym pokoju dziecięcym.

Na kolkę u noworodka nie wybieraj ani rumianku, ani kopru włoskiego. Noworodek powinien otrzymywać wyłącznie mleko – z piersi albo mieszankę przeznaczoną dla niemowląt. Ziołowe napary nie mają potwierdzonej skuteczności w łagodzeniu kolki, a mogą powodować działania niepożądane.

Dlaczego noworodka nie należy dopajać?

W pierwszym półroczu życia zdrowe dziecko nie potrzebuje dodatkowych płynów. Mleko dostarcza mu zarówno składników odżywczych, jak i wody. Kolka niemowlęca jest zwykle przejściowym problemem, który ustępuje wraz z dojrzewaniem układu pokarmowego. Nie wymaga automatycznie leczenia herbatką.

Podanie naparu może zmniejszyć ilość wypijanego mleka. W efekcie dziecko otrzyma mniej kalorii i składników potrzebnych do rozwoju. Dodatkowy płyn nie jest też jałowy w taki sam sposób jak mleko przygotowane zgodnie z zasadami higieny, dlatego może zwiększać ryzyko zakażenia.

Najważniejsze powody, dla których nie podaje się noworodkom herbatek:

  • Mleko zaspokaja zapotrzebowanie dziecka na płyny.
  • Napój może wypierać bardziej wartościowe mleko.
  • Zioła mogą wywołać reakcję alergiczną lub inne działania niepożądane.
  • Brakuje wiarygodnych dowodów, że napary łagodzą kolkę u noworodków.

Nie podawaj dziecku nawet niewielkiej ilości naparu bez wskazania pediatry. Dotyczy to także produktów reklamowanych jako herbatki dla niemowląt, w tym preparatów granulowanych, które mogą zawierać cukier.

Koper włoski a rumianek – jakie są zastrzeżenia?

Koper włoski, czyli Foeniculum vulgare, nie jest tym samym co koperek ogrodowy używany jako przyprawa. Nasiona kopru włoskiego zawierają między innymi estragol i anetol. Estragol budzi obawy z powodu potencjalnego działania toksycznego, a anetol może wykazywać działanie neurotoksyczne.

Europejska Agencja Leków oraz Europejskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci (ESPGHAN) odradzają podawanie preparatów z kopru włoskiego małym dzieciom. W przywoływanych zaleceniach granicą jest ukończenie 4. roku życia, chyba że pediatra zaleci inaczej. Nie oznacza to, że zwykły koperek ogrodowy jest tym samym produktem lub zawiera takie samo stężenie substancji.

Herbatka z kopru włoskiego nie jest bezpiecznym domowym sposobem na kolkę u noworodka. Brak potwierdzonej korzyści nie uzasadnia narażania dziecka na potencjalnie szkodliwe składniki.

Rumianek pospolity również nie powinien być traktowany jako lek na kolkę. Może uczulać, szczególnie u osób wrażliwych na rośliny z rodziny astrowatych. Nie ma też wystarczających dowodów, które uzasadniałyby podawanie naparu noworodkowi w celu zmniejszenia dolegliwości. Każde zastosowanie rumianku u tak małego dziecka, także zewnętrzne, należy wcześniej omówić z pediatrą.

Rumianek czy koper włoski dla noworodka?

Zioło Zalecenie dla noworodka Główne ryzyko lub uwaga
Koper włoski Nie podawać bez wyraźnego zalecenia lekarza Zawiera estragol i anetol, brak potwierdzonej skuteczności na kolkę
Rumianek pospolity Nie stosować samodzielnie doustnie Może wywołać alergię, brak potwierdzonego działania na kolkę

Co można zrobić zamiast podawania ziół?

Jeśli dziecko płacze, najpierw sprawdź podstawowe potrzeby: głód, mokrą pieluszkę, przegrzanie, wychłodzenie i sposób odbijania po karmieniu. Pomocne bywają spokojne techniki noszenia oraz pozycje, w których brzuch dziecka jest delikatnie podparty. Nie należy uciskać brzucha ani potrząsać niemowlęciem.

Możesz także spróbować delikatnego masażu brzucha, jeśli dziecko go toleruje, albo ciepłego okładu. Okład powinien być tylko lekko ciepły, nigdy gorący, i nie może pozostawać na skórze bez nadzoru. Gdy kolka jest bardzo nasilona, dziecko słabo je, wymiotuje, ma gorączkę, krew w stolcu, trudności z oddychaniem lub nie przybiera na masie, potrzebna jest pilna konsultacja lekarska.

W razie nawracających problemów pediatra może ocenić sposób karmienia i wykluczyć inne przyczyny płaczu. Przy karmieniu piersią pomocna bywa konsultacja z doradcą laktacyjnym. Najbezpieczniejsza decyzja dotycząca pytania „rumianek czy koperek dla noworodka” brzmi więc: żadne z tych ziół, chyba że lekarz zaleci inaczej z konkretnego powodu.


Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku niepokojących objawów lub wątpliwości dotyczących karmienia i zdrowia noworodka skonsultuj się z pediatrą.

Czytaj dalej w tym dziale