Zdrowie dziecka

Jakie są domowe sposoby na uraz oka?

Napisał(a) 4 min czytania
Minimalistyczna apteczka pierwszej pomocy na drewnianym stole w jasnym, domowym wnętrzu.

Domowe sposoby na uraz oka dotyczą wyłącznie lekkiego stłuczenia okolicy oczodołu, czyli tzw. podbitego oka. W takiej sytuacji można zmniejszyć obrzęk zimnym okładem i odpoczywać. Jeśli uraz był silny, pojawiły się problemy z widzeniem, krwawienie z oka albo silny ból, potrzebna jest pilna pomoc okulistyczna.

Kiedy domowa pomoc może wystarczyć?

Przy powierzchownym urazie tępym skóra wokół oka może być obrzęknięta, bolesna i zasiniona, ale samo oko zachowuje prawidłowy wygląd, a obraz pozostaje wyraźny. Zasinienie powstaje wskutek uszkodzenia drobnych naczyń w tkankach i zwykle stopniowo zmienia kolor, zanim zniknie.

Domowe postępowanie nie jest właściwe przy ranie gałki ocznej, podejrzeniu ciała obcego wbitego w oko, oparzeniu chemicznym ani zaburzeniach widzenia. Każda wątpliwość dotycząca ostrości obrazu powinna skłonić do kontaktu z okulistą lub zgłoszenia się na SOR.

Co robić w pierwszych godzinach po urazie?

Przy lekkim stłuczeniu najważniejsze są chłodzenie, ograniczenie wysiłku i ułożenie głowy wyżej. Pomocne zasady obejmują:

  • Przykładaj zimny kompres przez materiał, bez uciskania gałki ocznej.
  • Odpoczywaj i zrezygnuj z wysiłku fizycznego oraz częstego pochylania głowy.
  • Podczas snu ułóż głowę wyżej, najlepiej w pozycji półleżącej.
  • Obserwuj ostrość widzenia, ruchomość gałki ocznej, ból i obrzęk.

Zimne okłady stosuje się zwykle przez pierwsze 24–48 godzin. Jednorazowo kompres powinien pozostawać na skórze około 15 minut, a następnie trzeba zrobić przerwę. Można użyć czystego ręcznika zwilżonego zimną wodą, schłodzonego okładu żelowego albo lodu owiniętego w tkaninę.

Jak bezpiecznie wykonać zimny okład?

Postępuj w następującej kolejności:

  1. Umyj ręce i przygotuj czysty ręcznik lub gazę.
  2. Owiń okład żelowy albo lód w materiał. Nie przykładaj lodu bezpośrednio do skóry.
  3. Przyłóż kompres do okolicy podbitego oka na około 15 minut, bez naciskania.
  4. Zdejmij okład, zrób przerwę i powtarzaj chłodzenie kilka razy w ciągu dnia, jeśli przynosi ulgę.

Nie przykładaj do skóry silnie zamrożonych przedmiotów ani preparatów chłodzących w sprayu. Okolica oka jest delikatna i łatwo ją podrażnić lub uszkodzić termicznie.

Czego nie robić przy podbitym oku?

Niektóre popularne działania mogą nasilić krwawienie albo opóźnić rozpoznanie poważnego urazu. Zrezygnuj z następujących metod:

  • Nie masuj, nie uciskaj i nie pocieraj zasinionej okolicy.
  • Nie stosuj ciepłych okładów ani nie rozgrzewaj miejsca urazu przez pierwsze 48 godzin.
  • Nie przyjmuj aspiryny bez konsultacji, ponieważ może nasilać krwawienie.
  • Nie sięgaj samodzielnie po maści, krople ani leki do oka.

Przy bólu po urazie zwykle rozważa się paracetamol, o ile możesz go stosować i nie masz przeciwwskazań. Aspiryna oraz ibuprofen mogą zwiększać skłonność do krwawienia, dlatego przy urazie oka nie wybieraj ich samodzielnie.

Jeśli przyjmujesz leki przeciwzakrzepowe, masz zaburzenia krzepnięcia albo choroby przewlekłe, skonsultuj wybór leku z lekarzem lub farmaceutą. Nie zakładaj też soczewek kontaktowych na podrażnione oko.

Kiedy domowe sposoby to za mało?

Sam obrzęk, siniak i umiarkowana tkliwość mogą występować przy lekkim stłuczeniu. Nie wykluczają jednak poważniejszego uszkodzenia, dlatego liczy się obserwacja wzroku i ogólnego samopoczucia.

Objaw Co może oznaczać Zalecane działanie
Obrzęk, siniak i umiarkowany ból przy zachowanej ostrości widzenia Powierzchowne stłuczenie tkanek Chłodzenie, odpoczynek i obserwacja
Pogorszenie lub utrata widzenia, zamglony obraz albo podwójne widzenie Możliwe uszkodzenie gałki ocznej lub oczodołu Pilna konsultacja okulistyczna lub SOR
Krwawienie z oka, wytrzeszcz, zapadnięcie oka albo trudność w poruszaniu gałką oczną Poważny uraz wymagający badania Natychmiastowa pomoc medyczna
Silny ból, nudności, wymioty, ból głowy lub zawroty głowy Możliwe obrażenia oka albo uraz głowy Niezwłoczny wyjazd na SOR
Zasinienie obu oczu po urazie jednej strony Możliwe złamanie podstawy czaszki Natychmiastowa ocena lekarska

Nie próbuj samodzielnie usuwać przedmiotu wbitego w gałkę oczną ani uciskać oka. Przy silnym urazie ogranicz ruchy głowy i jak najszybciej wezwij pomoc.

Przy lekkim podbitym oku chłodzenie i odpoczynek zwykle wystarczają do złagodzenia obrzęku. Domowa obserwacja jest bezpieczna tylko wtedy, gdy widzenie pozostaje prawidłowe i nie pojawiają się objawy alarmowe.


Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie negatywne skutki wdrożonych zaleceń. Zawsze zasięgnij opinii specjalisty medycyny w powyższym zakresie.

Czytaj dalej w tym dziale