Do kiedy można karmić piersią w pracy?

Przepisy nie określają górnej granicy wieku dziecka, do której można korzystać z przerw na karmienie piersią w pracy. Prawo przysługuje tak długo, jak długo pracownica faktycznie karmi dziecko piersią. Podstawę stanowi art. 187 Kodeksu pracy. Pracodawca nie może samodzielnie wprowadzić limitu, na przykład uzależnić prawa do przerw od ukończenia przez dziecko pierwszego roku życia.

Ile przerw na karmienie przysługuje?

Liczba i długość przerw zależą od dobowego wymiaru czasu pracy, a nie od wymiaru etatu wskazanego w umowie. Zasady przedstawiają się następująco:

Przerwy mogą być udzielane łącznie na wniosek pracownicy. W praktyce oznacza to możliwość rozpoczęcia pracy godzinę później albo zakończenia jej godzinę wcześniej, jeśli pracownica korzysta z dwóch półgodzinnych przerw.

Jak złożyć wniosek o przerwy?

Przepisy nie narzucają szczególnego formularza. Pracownica powinna poinformować pracodawcę, że karmi dziecko piersią, i złożyć wniosek o udzielanie przerw. Dla celów dowodowych najlepiej zrobić to na piśmie.

Wniosek powinien zawierać najważniejsze informacje dotyczące uprawnienia i sposobu korzystania z niego:

• Oświadczenie o karmieniu piersią – pracownica potwierdza, że faktycznie karmi dziecko.
• Dane dziecka – w szczególności jego imię, nazwisko i datę urodzenia.
• Termin rozpoczęcia korzystania z przerw – można wskazać dzień, od którego mają być udzielane.
• Sposób wykorzystania przerw – przerwy mogą być wykorzystywane w ciągu dnia albo łącznie, na przykład w formie wcześniejszego zakończenia pracy.

Art. 187 Kodeksu pracy nie wymaga przedstawienia zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego karmienie piersią. W praktyce zdarza się, że pracodawca prosi o taki dokument, zwłaszcza gdy dziecko jest starsze. Żądanie zaświadczenia jest jednak przedmiotem kontrowersji, ponieważ przepisy uzależniają prawo do przerwy od oświadczenia pracownicy, a nie od określonego wieku dziecka ani od dokumentu medycznego.

Pracodawca nie powinien więc automatycznie przyjmować, że po upływie konkretnego czasu, na przykład roku od urodzenia dziecka, oświadczenie traci znaczenie. Samo przekroczenie takiej granicy nie wynika z Kodeksu pracy.

Czy przerwy są płatne?

Tak. Przerwy na karmienie są wliczane do czasu pracy, a za ten czas pracownica zachowuje prawo do wynagrodzenia obliczanego jak wynagrodzenie za urlop. Nie są to więc przerwy, które trzeba odpracować.

Po złożeniu wniosku i oświadczenia pracodawca ma obowiązek udzielić przerw w wymiarze wynikającym z art. 187 Kodeksu pracy. Sposób ich wykorzystania powinien odpowiadać wnioskowi pracownicy, w tym ustaleniom dotyczącym łączenia przerw, o ile nie prowadzi to do faktycznego pozbawienia jej ustawowego uprawnienia.

Najważniejsza zasada jest prosta: polskie przepisy nie wskazują wieku dziecka jako końcowego terminu korzystania z przerw. Decydujące znaczenie ma faktyczne karmienie piersią, do którego pracownica składa pracodawcy oświadczenie.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej. W sprawie sporu z pracodawcą warto skonsultować się z Państwową Inspekcją Pracy lub prawnikiem.